Köprü ve Otoyol Geçiş Ücretleri

Köprü ve otoyollar, özellikle büyükşehirlerdeki trafik yoğunluğunu azaltma ve şehirler arası mesafeleri kısaltma işlevini üstlenir. Sürücülere yakıt ve zaman tasarrufu sağlayan bu yolları kullanırken geçiş ücretlerinin nasıl belirlendiği, hangi kriterlere göre değiştiği ve hangi ödeme sistemlerinin geçerli olduğu gibi detaylara hakim olmak önemlidir. Türkiye genelinde uygulanan ücret tarifeleri; güzergahın uzunluğuna, yolun teknik özelliklerine ve aracın sınıfına göre farklılık gösterir. Türkiye’deki otoyol geçiş ücretleri ve köprü geçiş ücretleri hakkında merak ettiklerinizi içeriğimizden öğrenebilirsiniz.

Araç Sınıflarına Göre Geçiş Ücretleri

Köprü ve otoyollarda adil bir ücretlendirme sağlanması ve yol altyapısının korunması amacıyla araç sınıfı geçiş ücretleri, ruhsattaki aks sayısı ve aks aralığı gibi teknik verilere göre belirlenir. İhlalli geçiş cezaları veya yanlış ücretlendirmelerle karşılaşmamak için her aracın kendi sınıfına uygun HGS etiketiyle kullanılması gerekir. Bu doğrultuda belirlenen araç sınıfları şunlardır:

●     1. Kademe (Otomobiller): Aks aralığı 3.20 metre altında olan 2 akslı araçları kapsar. Binek otomobiller bu sınıftadır ve genellikle en düşük geçiş tarifesine tabidir.

●     2. Kademe (Hafif Ticari Araçlar): Aks aralığı 3.20 metre ve üzerinde olan, 2 akslı her türlü aracı kapsar. Minibüs, kamyonet ve arazi taşıtı gibi araçlar bu grupta yer alır.

●     3. Kademe (Otobüsler ve 3 Akslı Araçlar): Aks sayısı tam olarak 3 adet olan her türlü aracı kapsar. Büyük yolcu otobüsleri ve 3 akslı kamyonlar bu sınıfa göre ücretlendirilir.

●     4. Kademe (4 ve 5 Akslı Araçlar): Aks sayısı 4 veya 5 adet olan ağır vasıtaları kapsar. Lojistik operasyonlarda kullanılan büyük kamyonlar bu kademede değerlendirilir.

●     5. Kademe (Tırlar ve 6+ Akslı Araçlar): Aks sayısı 6 ve daha fazla olan araçları kapsar. Yolda kapladıkları alan ve yüksek tonajları nedeniyle en yüksek geçiş ücretine tabi olan sınıftır.

●     6. Kademe (Motosikletler): Motosikletler için tanımlanmış özel sınıftır. Hem köprülerde hem de otoyollarda en ekonomik geçiş imkanına sahip araç grubudur.

2026 Köprü ve Otoyol Geçiş Ücretleri

Ülkemizde en sık kullanılan köprü ve otoyol geçişleri için 2026 yılına ait ücretlendirmeler aşağıdaki gibidir:

15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü Geçiş Ücretleri

Osmangazi Köprüsü Geçiş Ücretleri

Yavuz Sultan Selim Köprüsü Geçiş Ücretleri

Avrasya Tüneli Geçiş Ücretleri

2026 Otoyol Ücretleri

Geçiş Ücretlerinde Kullanılan Ödeme Sistemleri

Köprü ve otoyol geçişlerinde hızın ve devamlılığın sağlanabilmesi adına elektronik sistemler kullanılır. Bu sistemler sayesinde sürücüler gişede çok fazla beklemeden yola devam edebilir. Gişelerdeki kameralar plakadan veya camdaki etiketlerden ücreti otomatik olarak tahsil eder. Geçiş sırasında kullanılan ödeme sistemleri şunlardır:

●     HGS: En yaygın kullanılan ödeme sistemi HGS’dir. Hızlı Geçiş Sistemi (HGS), araçların camına yapıştırılan etiket yardımıyla çalışır. Bu etiketler PTT’lerden, anlaşmalı HGS satış istasyonlarından, otoyollardaki HGS acentelerinden alınabilir. Alınan etiket veya karta geçiş öncesinde para yüklemesi yaparak ücretin bu şekilde otomatik tahsil edilmesini sağlayabilirsiniz. Aynı zamanda mevcut herhangi bir kredi kartınızdan otomatik ödeme talimatı vermeniz de mümkündür. Bu talimat sayesinde bakiye takibi veya yükleme sorunlarından kurtulabilirsiniz. Geçişleriniz otomatik olarak talimat verdiğiniz kartınızdan çekilir.

HGS’de dikkat edilmesi gereken husus araç sınıfına uygun etiketin kullanılmasıdır. Sürekli olarak yanlış etiket kullanan ve sınıf uyumsuzluğuna yol açan araçlar sistem tarafından kara listeye alınır. Bazı otoyol ve köprülerin girişlerinde HGS almak için noktalar bulunur. İhlalli geçiş yapmamak için dilerseniz bu noktalardan hızlıca HGS etiketi alabilir ve yüklemenizi yaparak geçiş sağlayabilirsiniz.

●     Nakit/Kredi veya Banka Kartıyla Ödeme: HGS geçiş ücretleri dışında bir diğer geçiş sistemi ise nakit / banka kartıyla ödeme şeklidir. Geçiş yaptığınız köprü ve otoyolda eğer varsa nakit ödemeyi de tercih edebilirsiniz. Burada giriş noktasındaki gişelerden bilet alınarak işlem yapılır. Bilet aldıktan sonra gişe açılır ve otoyola devam edilir. Çıkış noktasında bilet gişedeki görevliye verilir ve yine araç tipi, giriş-çıkış yapılan nokta gibi bilgilere göre ücretlendirme yapılır. Ödemeler nakit veya kredi kartıyla gerçekleştirilebilir.

Bu yöntemler dışında sürücülerin merak ettiği bir diğer geçiş şekli OGS’dir ancak bu sistem günümüzde kullanımda değildir. 31 Mart 2022 tarihi itibarıyla OGS gişeleri kaldırılmıştır. OGS kullanıcıları bu tarihten sonra HGS’ye geçiş yapmıştır. OGS’de de aracın ön camına aparat yapıştırılır ancak bu aparat pil ile çalışır. HGS ise herhangi bir pile veya elektriğe ihtiyaç duymaz. OGS’nin pille çalışması nedeniyle bozulmalar meydana gelebilirken HGS’de böyle bir durum yoktur.

Köprü ve otoyollarda trafik akışını bozmadan hızlı geçiş sağlanabilmesi için gelişmiş elektronik sistemler kullanılır. Gişelerde bulunan sensörler ve kameralar, araçtaki etiketi veya plakayı otomatik olarak tanımlar ve ücret tahsilatını gerçekleştirir. Köprü ve otoyollardaki güncel ödeme yöntemleri ve bu yöntemlere ilişkin dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır:

●     HGS (Hızlı Geçiş Sistemi): Türkiye genelinde en yaygın kullanılan sistemdir. Sistem, aracın ön camına yapıştırılan bir etiket veya kart aracılığıyla çalışır; HGS geçiş ücretleri her geçişte otomatik olarak düşer. PTT şubelerinden, bankalardan veya otoyol üzerindeki HGS acentelerinden temin edilebilen etiket ve kartlara, geçiş öncesinde bakiye yüklenmesi şarttır. Bakiye takibiyle uğraşmamak ve yetersiz bakiye nedeniyle cezalı duruma düşmemek için bir kredi kartına otomatik ödeme talimatı verilmesi operasyonel kolaylık sağlar. HGS etiketinin mutlaka aracın ruhsatındaki sınıfıyla uyumlu olması gerekir. Sürekli olarak yanlış sınıf etiketiyle geçiş yapan araçlar, işletmeci kurumlar tarafından kara listeye alınabilir ve cezai yaptırımlarla karşılaşabilir.

●     Nakit, Kredi veya Banka Kartıyla Ödeme: Bazı otoyollarda ve özellikle Yap-İşlet-Devret projelerinde HGS'ye ek olarak fiziksel ödeme imkanı da bulunur. Bu gişelerde giriş noktasından alınan bilet, çıkış noktasındaki görevliye teslim edilir, ödeme nakit veya kartla gerçekleştirilir. Girişte bilet alınmayan sistemlerde ise direkt çıkış gişesinde plaka üzerinden hesaplanan tutar tahsil edilir.

Ücretli Geçişlerde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Ücretli köprü ve otoyol geçişlerinde sürücülerin dikkat etmesi gereken temel hususlar, hem güvenli bir yolculuk yapmak hem de beklenmedik cezai işlemlerle karşılaşmamak için büyük önem taşır:

●     Sınıf Uyumu Kontrolü: Aracın ruhsatındaki teknik bilgilere uygun bir HGS etiketi kullanmak en önemli noktadır. Araç sınıfına uygun olmayan etiket kullanımının tekrarlanması, aracın sistem tarafından kara listeye alınmasına ve daha yüksek tarifeler üzerinden cezalandırılmasına yol açabilir.

●     Bakiye ve Otomatik Ödeme Takibi: HGS bakiyesinin yetersiz olduğu durumlarda yapılan geçişler ihlalli sayılır. Bakiye takibiyle vakit kaybetmemek için sisteme bir kredi kartı tanımlayarak otomatik yükleme talimatı oluşturulması, cezalı ödeme riskini en aza indirir.

●     İhlalli Geçişlerde 15 Gün Kuralı: HGS etiketi bulunmadan veya yetersiz bakiye ile yapılan geçişlerde, geçişi takip eden ilk 15 gün içinde ödeme yapılması halinde herhangi bir ceza uygulanmaz. Bu sürenin aşılması durumunda ise geçiş ücretine ek olarak idari para cezaları kademeli şekilde borca yansıtılır.

●     Plaka Temizliği ve Etiket Konumu: Elektronik geçiş sistemlerinin plakayı veya HGS etiketini doğru okuyabilmesi için plakanın temiz olması ve etiketin ön camdaki doğru bölgeye yapıştırılması gerekir. Etiketin okunamaması durumunda sistem plakadan sorgulama yapsa da hatalı sinyaller işlem sürecini zorlaştırabilir.

●     Filo Yönetimi ve Dijital Takip: Özellikle kurumsal araç filolarında, çok sayıda aracın geçiş ücretlerini ve ihlallerini manuel takip etmek maliyet yönetimi açısından hatalara yol açabilir.

Kurumsal araç filolarında köprü ve otoyol geçişlerinin takibi, maliyet yönetimi açısından önem taşır. TEB Arval, filo yönetimi çözümleriyle bu süreçleri daha verimli planmanıza yardımcı olur.