Kaza Tespit Tutanağı Nasıl Doldurulur?

Trafik kazalarının ardından sürecin doğru şekilde yönetilmesi, hem hukuki hem de sigorta işlemleri açısından önem taşır. Özellikle yalnızca maddi hasarın meydana geldiği durumlarda tarafların belirli prosedürleri eksiksiz yerine getirmesi gerekir. Bu noktada kazaya ilişkin bilgilerin kayıt altına alınması ve resmi sürecin başlatılması için belirli adımlar izlenir.

Yalnızca maddi hasarın söz konusu olduğu kazalarda en önemli belge, kaza tespit tutanağıdır. Kazanın ardından taraflar arasındaki hak ve sorumlulukları netleştiren kaza tespit tutanağı, doğru doldurulduğunda sigorta süreçlerini hızlandırmaktan anlaşmazlıkları önlemeye kadar birçok açıdan belirleyici rol oynar. Peki, “Kaza tespit tutanağı tam olarak nedir, nasıl doldurulmalıdır ve tutanağın tutulmasının ardından süreç nasıl ilerler?” Tüm bu soruları aşağıdaki rehberde yanıtladık.

Kaza Tespit Tutanağı Nedir?

Kaza tespit tutanağı, en az iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazalarında tarafların birlikte doldurduğu resmi bir belgedir. 1 Nisan 2008 tarihinden itibaren yürürlükte olan düzenlemeye göre, kazaya karışan kişiler polis çağırmaya ihtiyaç duymadan bu tutanak aracılığıyla kazayı kayıt altına alabilir. Belgede sürücülerin kimlik bilgileri, araçlara ait teknik özellikler ve sigorta verileri ile kazanın oluş biçimine dair yazılı ifadeler ve görsel anlatım yer alır.

Trafik kazası tutanağı, anlık bir belgeleme aracı olmakla sınırlı değildir. Sigorta şirketleri de maddi hasarın karşılanmasında bu tutanağı esas alır. Ayrıca, polis soruşturmalarında ve hukuki süreçlerde de delil niteliği taşır. Tutanakta yer alan bilgiler, kusur oranlarının belirlenmesinde ve hasar tazminat sürecinin sağlıklı ilerlemesinde doğrudan belirleyicidir.

Kaza Tespit Tutanağı Ne Zaman Doldurulur?

Taraflar arasında tutanağın içeriğine dair bir anlaşmazlık yoksa ve aşağıdaki durumların hiçbiri söz konusu değilse her trafik kazasında tutanak düzenlenebilir:

• Kazada yaralanan ya da hayatını kaybeden kişi bulunması,
• Taraflardan birinin geçerli araç sigortasının olmaması,
• Kazaya karışan araçlardan birinin kamuya ait olması ya da kamu malına zarar verilmesi,
• Sürücülerden birinin alkol, uyuşturucu ya da benzeri madde etkisi altında olması,
• Eksik ya da geçersiz sürücü belgesiyle araç kullanılmış olması,
• Sadece üçüncü şahıslarda maddi zarar oluşması,
• Tarafların kaza tutanağı içeriğinde uzlaşamaması.

Yukarıdaki durumların en az biri yaşandıysa kolluk kuvvetlerini çağırmak, kaza sonrası yapılması gerekenler listesinde ilk sırada olmalıdır.

Kaza Tespit Tutanağı Nasıl Doldurulur?

Trafik kazası prosedürleri açısından kaza tespit tutanağı doldurulurken son derece dikkatli olunmalıdır. Böylece ileride yaşanabilecek hukuki problemlerin ya da sigorta sorunlarının önüne geçilebilir. Tutanak doldurma sürecini adım adım inceleyelim:

Araç ve Sürücü Bilgilerinin Girilmesi

Tutanağın ilk bölümüne her iki tarafın da kimlik bilgileri eksiksiz yazılır. Sürücünün adı, soyadı, iletişim bilgileri ve adresi ile birlikte araçların marka, model ve plaka bilgileri de bu alana kaydedilir. Ruhsat sahibi olmak tutanağı doldurmak için bir ön koşul değildir. Sürücü olarak kazaya karışan herkes bu bilgileri doldurabilir.

Kaza Yeri ve Tarih Bilgileri

Kazanın yaşandığı yerin açık adresi, mümkün olduğunca cadde ve sokak adlarıyla birlikte belirtilir. Tarih ve saat bilgisi eksiksiz girilmeli, eğer varsa en yakın kavşak ya da dönüş noktası da belirtilmelidir. Bu bilgiler, kazanın yeniden değerlendirilmesi gerektiğinde referans noktası oluşturur.

Sigorta Bilgilerinin Eklenmesi

Her iki aracın zorunlu trafik sigortası poliçe numaraları ve sigorta şirketi isimleri tutanağa yazılır. Poliçe numarasının ya da sigorta şirketinin tespit edilememesi süreci zorlaştırır. Bu nedenle kazadan önce poliçe bilgilerini araçta bulundurmak, olası bir kaza anında süreci büyük ölçüde kolaylaştıracaktır. Araç sigortası bilgilerinin eksiksiz ve güncel olması, hem tutanağın hem de hasar talebinin geçerliliği açısından zorunludur.

Kaza Kroki Çizimi

Tutanaktaki kroki alanına kazanın oluş şekli görsel olarak aktarılır. Araçlar genellikle A ve B olarak isimlendirilir. İki aracın da gidiş yönleri, yol genişliği, trafik işaretleri ve diğer önemli detaylar çizime yansıtılır. Krokinin çok detaylı ve doğru ölçekli olması gerekmez ama kazanın nasıl gerçekleştiğini net biçimde aktarması beklenir.

Hasar Alanlarının İşaretlenmesi

Tutanakta yer alan araç şeması üzerinde hasar gören bölgeler işaretlenir. Ön tampon, yan ayna, kaporta gibi alanlar tutanakta açıkça belirtilmelidir. Hasar alanlarını doğru işaretlemek de sigorta değerlendirme sürecinin sağlıklı yürütülebilmesi açısından son derece önemlidir.

Tarafların İmzası

Tutanak doldurmanın son adımı, her iki tarafın da belgeyi ıslak imzayla onaylamasıdır. Tutanak iki nüsha halinde düzenlenir ve her birinde iki tarafın da imzası bulunmak zorundadır. Fotokopi olarak çoğaltılan formlarda dahi ıslak imza bulunmayan nüshalar geçerli kabul edilmez.

Kaza Tespit Tutanağı Doldururken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Tutanağın hukuki geçerliliği, eksiksiz doldurulmasının yanı sıra, doğru ve okunabilir biçimde hazırlanmasına da bağlıdır. Siz de kaza tespit tutanağını doldururken aşağıdaki noktalara dikkat etmelisiniz:

• Tüm bilgiler açık ve okunaklı biçimde, tercihen büyük harfle yazılmalıdır.
• Kazanın fotoğrafları tutanakla birlikte sigorta şirketine iletilmelidir. Çünkü bu fotoğraflar delil niteliği taşır.
• Tutanak yalnızca kazaya karışan kişiler tarafından doldurulmalıdır. Üçüncü kişiler bu sürece dahil edilemez.
• Görgü tanığı varsa isim ve iletişim bilgileri mutlaka belgede kayıt altına alınmalıdır.
• İkiden fazla aracın karıştığı kazalarda her araç için ayrı tutanak tutulur ve tüm taraflar her tutanağı imzalar.
• Tutanakta üstü çizilmiş ya da karalanmış bir bilgi varsa belge geçersiz sayılabilir. Hatalar düzgünce düzeltilmeli ve kafa karışıklığı yaşanacak bir detaya yer verilmemelidir.

Kaza Tespit Tutanağı Nereden Temin Edilir?

Kaza tespit tutanağı birkaç farklı yerden temin edilebilir. Sigorta acenteleri poliçe düzenlerken, araç kiralama şirketleri ise sözleşme imzalandığında genellikle müşterilerine tutanak da verir. Ancak çoğu kırtasiyede ve karakolda da tutanak örnekleri mevcuttur. Acil bir durumda tutanak bulmakla uğraşmamak için, internet üzerinden PDF formatında bir kaza tespit tutanağı örneği indirebilir ve çıktı alarak belgeyi aracınızda bulundurabilirsiniz.

Kaza Tespit Tutanağı Sonrası Süreç Nasıl İlerler?

Kaza tespit tutanağı doldurulduktan sonra taraflar, belgeyi 5 iş günü içinde sigorta şirketlerine teslim etmekle yükümlüdür. Sigorta şirketi kazanın durumu, olası trafik cezaları ve poliçe kapsamına göre ek belgeler talep edebilir. Kasko sahiplerinden de farklı belgeler istenebilir.

Bir sonraki adımda sigorta şirketleri, tutanakları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne iletir ve burada 3 iş günü içinde tarafların kusur oranları belirlenir. Kusur oranları, kazanın oluş şekline göre Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tarafından belirlenir ve taraflar arasında farklı oranlarda paylaştırılabilir. Bu oranlar her zaman eşit ya da tek taraflı olmak zorunda değildir; kazanın detaylarına göre değişiklik gösterebilir. Eğer taraflardan biri ya da her ikisi belirlenen oranlara itiraz etmek isterse dosya Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu'na taşınır ve komisyon tarafından sonuçlandırılır. Kusur oranı netleştikten sonra hasar tazminatı ilgili taraflarca ödenir.

Hasar dosyasının açılması ve tazminat sürecinin başlaması için sigorta şirketiyle aktif iletişim kurmak büyük önem taşır. Süreç boyunca talep edilen ek belgelerin eksiksiz ve zamanında iletilmesi, tazminatın gecikmeden ödenmesi açısından şarttır. Onarım bedeli ya da değer kaybı talebi varsa, hasar dosyası kapatılmadan önce belirtilmelidir.

Kaza tespit tutanağını her daim araçta hazır bulundurmak, kazanın her koşulda doğru belgelenmesini kolaylaştırır ve olası anlaşmazlıklarda en güçlü hukuki dayanağı oluşturur. Siz de size ait ya da kiralık olması fark etmeksizin kullandığınız araçta bir tutanak örneği bulundurmayı alışkanlık haline getirebilirsiniz.

Okumaya devam etmek için Araç Kiralamanın Avantajları rehberine de göz atabilirsiniz.